Hiện nay, các ngân hàng đang liên tục đưa ra những thông tin về các gói tín dụng cho vay đối với người mua nhà, nhất là những người trẻ. Sau các gói tín dụng do ACB, SHB, Kiên Long Bank công bố, mới đây, Eximbank ra mắt gói vay lãi từ 3,68% cho người dưới 35 tuổi, HDBank cũng ra mắt gói vay mua nhà đến 50 năm, lãi suất chỉ từ 4,5%.
Đáng chú ý, LPBank cũng vừa chính thức triển khai chương trình “An cư dễ dàng – Vững vàng tương lai”, có quy mô 5.000 tỉ đồng với lãi suất vay ưu đãi từ 3,88%/năm.
Có thể thấy, các ngân hàng chạy đua giảm lãi suất cho vay xuống rất thấp, nếu so với lãi suất cho vay cũng như lãi suất huy động hiện tại. Lãi suất huy động của các ngân hàng dưới 6 tháng hiện nay phổ biến từ 3 – 4,4%/năm, còn từ 6 – 12 tháng từ 3,5 – 5,5%/năm (một số nhà băng huy động 6%/năm ở kỳ hạn 12 tháng). Hơn nữa, thời gian mà khách hàng vay kéo dài từ 30 – 50 năm. Trong khi đó nguồn vốn mà các nhà băng chủ yếu huy động hiện nay là dưới 12 tháng.
Tuy nhiên, sau những hào hứng ban đầu, người có nhu cầu vay mua nhà lại bắt đầu lo lắng vì lãi suất thấp theo công bố của các ngân hàng trong thông tin quảng bá các gói vay sẽ chỉ áp dụng trong thời gian rất ngắn, sau đó sẽ thả nổi.
Chẳng hạn, gói vay lãi suất 3,99%/năm của SHB sẽ chỉ được hưởng lãi suất trong thời gian 3 tháng đầu. Tương tự, lãi suất vay 5,5%/năm của ACB chỉ được áp dụng trong 3 tháng đầu. Sau thời gian ưu đãi, mức lãi suất sẽ được thả nổi hoặc cố định ở mức cao hơn nhiều.
Cụ thể, với gói tín dụng “Ngôi nhà đầu tiên” của ACB, nếu vay theo kỳ tính lãi 3 tháng/lần thì sau khi hết ưu đãi 3 tháng đầu (5,5%/năm), lãi suất cho vay sẽ được tính bằng lãi suất cơ sở (do ACB quy định) +3,5%. Nếu vay theo kỳ tính lãi cố định 5 năm thì lãi suất cho vay là 8,5%/năm.
Theo PGS TS Nguyễn Hữu Huân, Trường đại học Kinh tế TP HCM, các ngân hàng chạy đua tung ra các chương trình cho khách hàng trẻ vay nhằm tạo cho hội cho họ sở hữu nhà. Tuy nhiên với người vay, quan trọng nhất vẫn là hoạch định được ngân sách để trả nợ, quản lý tốt tài chính cá nhân, chứ không nên vay bằng được để mua nhà.
Ông Nguyễn Hữu Huân phân tích: Một số ngân hàng đưa ra hạn mức cho vay lên 80 – 100% nhưng khách hàng không nên vay hết hạn mức này vì sẽ gây áp lực trả nợ khá cao. Chẳng hạn vay 2 tỉ đồng thì một tháng trả gốc và lãi cũng đã trên 10 triệu đồng. Thu nhập 30 triệu đồng mà trả lãi từ 15 – 20 triệu đồng/tháng rất áp lực. Nên tính toán dành từ 30 – 40% thu nhập có được để trả nợ.
“Những người có thu nhập trung bình hiện nay khó có thể mua nhà bởi ở những thành phố lớn như Hà Nội, TP HCM… khó tìm ra được nhà có giá khoảng 3 tỉ đồng. Nếu vay hết số tiền này từ ngân hàng thì gánh nặng trả nợ lớn”, ông Huân khuyến cáo.
Cũng theo ông Huân, đối tượng khách hàng trẻ chưa có nhiều kinh nghiệm khi đi vay nên phía ngân hàng cũng cần tư vấn kỹ về những rủi ro có thể dẫn đến nợ không trả được.
“Khi xảy ra điều này thì không chỉ khách hàng mà cả ngân hàng cũng sẽ rơi vào khó khăn vì nợ xấu”, ông Nguyễn Hữu Huân cho hay.
Còn theo chuyên gia kinh tế Cấn Văn Lực, vấn đề hiện nay của việc người trẻ mua được nhà không nằm ở lãi suất mà là giá bất động sản vượt quá khả năng tài chính của họ, do đó, việc giảm lãi suất không đủ nếu thiếu sản phẩm phù hợp để mua.
Để tăng cơ hội mua nhà, vị chuyên gia kinh tế gợi ý các doanh nghiệp bất động sản cần tập trung cơ cấu nguồn cung, phát triển nhà ở phù hợp với nhu cầu và khả năng tài chính của người dân.
